Partikül içeren kimyasal akışkanların transferi

Kimya sektöründe kullanılan kimyasal maddeler büyük çoğunlukta temiz ve içerisinde herhangi bir partikül olmadan transfer edilmekle birlikte; bazen akışkan, değişen işletme ve çevre şartlarına bağlı olarak (sıcaklığın değişmesi, oksijen ile temas veya farklı kimyasallar ile gerçekleşen reaksiyonlar vb.) kristalleşme eğiliminde olmaktadır.

Bunun yanı sıra, tamir/bakım veya operasyon sırasında çevreye sızan kimyasalların ve bunların karıştığı atık suların transferi, akışkanın içerisine karışan farklı kirleticiler yüzünden çoğu zaman pompalar için işletme şartlarını zorlaştırmaktadır.

Transfer edilen akışkan içerisinde katı maddelerin (kristal yapılar ya da çevreden gelen kirleticiler) bulunması her zaman ilave tedbirler alınmasını gerekli kılar. Aksi durumda arıza kaynaklı duruşlar ve sık yedek parça ihtiyacı kaçınılmaz olacaktır.

Burada akışkan içerisinde bulunan kirleticilerin özellikleri göz önünde bulundurularak aşağıdaki hususlarda tedbir almak doğru olacaktır:

• Malzeme seçimi
• Çark tipi seçimi
• Mil sızdırmazlık sisteminin seçimi 

Malzeme seçiminde temel kriter her zaman pompanın akışkan ile temas eden parçalarının yeterli korozyon dayanımına sahip olmasıdır. Ancak kirlenen ya da kirli akışkanların transferinde bu kirleticilerin kütlece ya da hacimce miktarı ve aşındırıcı özellikleri göz önünde bulundurulmalıdır. Bu değerlendirme yapılmadan sadece temiz akışkan özellikleri göz önünde bulundurularak yapılan malzeme seçimlerinde, pompa aksamında fiziksel aşınmaların ve buna bağlı duruşların gerçekleşmesi muhtemeldir.

Akışkan temiz ve partikülden arındırılmış değilse; çark tipi seçiminde, mümkün mertebe dar ve kapalı çark yapısından kaçınılmalıdır. Transfer edilecek akışkan içerisindeki katının miktar, boyut ve niteliğine göre; hidrolik verimdeki değişimler de göz önünde bulundurularak, “açık çark, kanal çark, açık kanal çark veya vorteks çark” gibi alternatif çark tipleri değerlendirilmelidir.

Mil sızdırmazlığı konusunda sadece salmastra malzemesinin üzerine yoğunlaşılmamalı; farklı salmastra tipleri, farklı salmastra dizilimleri ve uygun yıkama planları da değerlendirilmelidir. Seçilen mil sızdırmazlık sisteminin uygulanması konusunda ise, mutlaka tesis şartları ve iş gücü kaynaklarının bu sistemi işletmeye uygun ve yeterli olup olmadığı değerlendirilmelidir.

Salvatore Robuschi markalı ISO 5199 normu ağır hizmet tipi pompalar AISI316, SAF 2507 süper dubleks, AISI 904 ve Hastelloy gibi yüksek korozyon dayanımı olan malzemelerden; kapalı çarklı, açık çarklı, kanal çarklı, açık kanal çarklı ve vorteks çarklı olarak üretilmektedir. 

Farklı çark ve malzeme özelliklerinde üretilen bu yüksek performanslı pompalar API 682’ye uygun 14 farklı plan ile yumuşak salmastralı, tek ya da çift mekanik salmastralı (back to back ve tandem) olarak ya da kartuş mekanik salmastralı olarak çok kısa sürelerde teslim edilebilmektedir.

Kapalı çarklı pompalar, kimya ve petrokimya endüstrilerinde agresif organik ve inorganik sıvıları transfer edebilirler. Ayrıca deniz suyu arıtma tesislerinde, çevre mühendisliğinde kullanılan absorpsiyon ekipmanlarında, enerji santrallerinde, çelik endüstrisinde ve sıcak/kızgın su dağıtımında da kullanılırlar.

Açık çarklı pompalar, kimya ve petrokimya endüstrilerinde hafif kirlenmiş sıvılar veya aşındırıcı olmayan akışkanları transfer edebilir. %15’e kadar gaz/buhar içeren sıvıların transferi için de uygundur. Ayrıca rafinerilerde, genel endüstriyel hizmetlerde, kâğıt ve selüloz endüstrisinde, gıda endüstrisinde, şeker endüstrisinde, deniz suyu arıtma tesislerinde, çevre mühendisliğinde kullanılan absorpsiyon ekipmanlarında, enerji santrallerinde, çelik endüstrisinde ve sıcak su dağıtımında da kullanılırlar.

Kanal çarklı pompalar, atık su arıtma tesislerinde hafif kirlenmiş sıvıları, soğutma kuleleri veya kondens geri kazanım tesisleri için temiz suyu, gıda veya kimya endüstrisindeki evaporatörlerde viskoz sıvıları transfer edebilir. Ayrıca rafinerilerde, genel endüstriyel hizmetlerde, kâğıt ve selüloz endüstrisinde, gıda endüstrisinde, deniz suyu arıtma tesislerinde, çevre mühendisliğinde kullanılan absorpsiyon ekipmanlarında, enerji santrallerinde, çelik endüstrisinde ve sıcak su dağıtımında da kullanılırlar.

Açık kanal çarklı pompalar, şeker fabrikaları, gübre üretimi, kâğıt endüstrisi ve geniş geçişli açık çarkın gerektiği tüm uygulamalar için tasarlanmıştır. Açık kanal çarklı pompalar, aynı anda hem kanal çark hem de açık çark yapısının sunduğu işletme konforunu aynı anda sağlayarak en zorlu akışkanların transferini mümkün kılar.

Vorteks çarklı pompalar, kimyasal ve kristalli süspansiyonları, belediye ve endüstriyel atık suları ile farklı lif içeren kimyasal çamurları transfer edebilir. Ayrıca tekstil, deri sanayi, rafineriler, genel endüstriyel hizmetler, kâğıt ve selüloz endüstrisi, gıda endüstrisi, şeker endüstrisi, deniz suyu arıtma tesisleri, çevre mühendisliğinde kullanılan absorpsiyon ekipmanları, enerji santralleri ve çelik endüstrisinde de kullanılırlar.